॥ १ ॥athāto vatsakakalpaṃ vyākhyāsyāmaḥ|| 1 ||
Chapter 5
वत्सककल्पोऽध्यायः
The English translation of this text is being prepared. For now, the original is shown with its transliteration. Read it with its Hindi translation
In this chapter (the chapter's own summary, verse 12)
तत्र श्लोकः-कषायैर्नव चूर्णैश्च पञ्चोक्ताः सलिलैस्त्रयः।एकश्च कृशरायां स्याद्योगास्तेऽष्टादश स्मृताः॥
verse 12 →Tap any word of the original to see its meaning.
॥ २ ॥iti ha smāha bhagavānātreyaḥ|| 2 ||
।atha vatsakanāmāni bhedaṃ strīpuṃsayostathā| ॥ ३ ॥kalpaṃ cāsya pravakṣyāmi vistareṇa yathātatham|| 3 ||
।vatsakaḥ kuṭajaḥ śakro vṛkṣako girimallikā| ॥ ४ ॥bījānīndrayavāstasya tathocyante kaliṅgakāḥ|| 4 ||
।bṛhatphalaḥ śvetapuṣpaḥ snigdhapatraḥ pumān bhavet| ॥ ५ ॥śyāmā cāruṇapuṣpā strī phalavṛntaistathā'ṇubhiḥ|| 5 ||
।raktapittakaphaghnastu sukumāreṣvanatyayaḥ| ॥ ६ ॥hṛdrogajvaravātāsṛgvīsarpādiṣu śasyate|| 6 ||
।kāle phalāni saṃgṛhya tayoḥ śuṣkāṇi nikṣipet| ॥ ७ ॥teṣāmantarnakhaṃ muṣṭiṃ jarjarīkṛtya bhāvayet|| 7 ||
।madhukasya kaṣāyeṇa kovidārādibhistathā| ॥ ८ ॥niśi sthitaṃ vimṛdyaitallavaṇakṣaudrasaṃyutam|| 8 ||
।pibettadvamanaṃ śreṣṭhaṃ pittaśleṣmanibarhaṇam| ॥ ९ ॥aṣṭāhaṃ payasā''rkeṇa teṣāṃ cūrṇāni bhāvayet|| 9 ||
।jīvakasya kaṣāyeṇa tataḥ pāṇitalaṃ pibet| ॥ १० ॥phalajīmūtakekṣvākujīvantīnāṃ pṛthak tathā|| 10 ||
।sarṣapāṇāṃ madhūkānāṃ lavaṇasyāthavā'mbunā| ॥ ११ ॥kṛśareṇāthavā yuktaṃ vidadhyādvamanaṃ bhiṣak|| 11 ||
-tatra ślokaḥ- ।kaṣāyairnava cūrṇaiśca pañcoktāḥ salilaistrayaḥ| ॥ १२ ॥ekaśca kṛśarāyāṃ syādyogāste'ṣṭādaśa smṛtāḥ|| 12 ||
॥॥ityagniveśakṛte tantre carakapratisaṃskṛte'prāpte dṛḍhabalasaṃpūrite kalpasthāne vatsakakalpo nāma pañcamo'dhyāyaḥ||5||