॥ १ ॥அதா²தஸ்த்ரிஶோதீ²யமத்⁴யாயம்ʼ வ்யாக்²யாஸ்யாம꞉ || 1 ||
அத்தியாயம் 18
त्रिशोथीयोऽध्यायः
இந்த நூலின் தமிழ் மொழிபெயர்ப்பு தயாராகிக்கொண்டிருக்கிறது. இப்போதைக்கு மூலமும் அதன் தமிழ் எழுத்துப்பெயர்ப்பும் காட்டப்படுகின்றன. இந்தி மொழிபெயர்ப்புடன் படியுங்கள்
இந்த அத்தியாயத்தில் (அத்தியாயத்தின் சொந்தச் சுருக்கம், ஸ்லோகங்கள் 54-56)
तत्र श्लोकाःसंख्यां निमित्तं रूपाणि शोथानां साध्यतां न च ।तेषां तेषां विकाराणां शोथांस्तांस्तांश्च पूर्वजान् ॥
ஸ்லோகம் 54 →विधिभेदं विकाराणां त्रिविधा बोध्यसंग्रहम् ।प्राकृतं कर्म दोषाणां लक्षणं हानिवृद्धिषु ॥
ஸ்லோகம் 55 →वीतमोहरजोदोषलोभमानमदस्पृहः ।व्याख्यातवांस्त्रिशोथीये रोगाध्याये पुनर्वसुः ॥
ஸ்லோகம் 56 →மூலத்தின் எந்தச் சொல்லையும் தொடுங்கள் - அதன் பொருள் தோன்றும்.
॥ २ ॥இதி ஹ ஸ்மாஹ ப⁴க³வாநாத்ரேய꞉ || 2 ||
॥ ३ ॥த்ரய꞉ ஶோதா² ப⁴வந்தி வாதபித்தஶ்லேஷ்மநிமித்தா꞉ தே புநர்த்³விவிதா⁴ நிஜாக³ந்துபே⁴தே³ந || 3 ||
॥ ४ ॥தத்ராக³ந்தவஶ்சே²த³நபே⁴த³நக்ஷணநப⁴ஞ்ஜநபிச்ச²நோத்பேஷணப்ரஹாரவத⁴ப³ந்த⁴நவேஷ்டநவ்யத⁴நபீட³நாதி³பி⁴ர்வா ப⁴ல்லாதகபுஷ்பப²லரஸாத்மகு³ப்தாஶூகக்ரிமிஶூகாஹிதபத்ரலதாகு³ல்மஸம்ʼஸ்பர்ஶநைர்வா ஸ்வேத³நபரிஸர்பணாவமூத்ரணைர்வா விஷிணாம்ʼ ஸவிஷப்ராணிஸம்ʼஷ்ட்ராத³ந்தவிஷாணநக²நிபாதைர்வா ஸாக³ரவிஷவாதஹிமத³ஹநஸம்ʼஸ்பர்ஶநைர்வா ஶோதா²꞉ ஸமுபஜாயந்தே || 4 ||
॥ ५ ॥தே புநர்யதா²ஸ்வம்ʼ ஹேதுவ்யஞ்ஜ்நைராதா³வுபலப்⁴யந்தே நிஜவ்யஞ்ஜநைகதே³ஶவிபரீதை꞉ ப³ந்த⁴மந்த்ராக³த³ப்ரலேபப்ரதாபநிர்வாபணாதி³பி⁴ஶ்சோபக்ரமைருபக்ரம்யமாணா꞉ ப்ரஶாந்திமாபத்³யந்தே || 5 ||
॥ ६ ॥நிஜா꞉ புந꞉ ஸ்நேஹஸ்வேத³வமநவிரேசநாஸ்தா²பநாநுவாஸநஶிரோவிரேசநாநாமயதா²வத்ப்ரயோகா³ந்மித்²யாஸம்ʼஸர்ஜநாத்³வா ச²ர்த்³யலஸகவிஸூசிகாஶ்வாஸகாஸாதிஸாரஶோஷபாண்டு³ரோகோ³த³ரஜ்வரப்ரத³ரப⁴க³ந்த³ரார்ஶோவிகாராதிகர்ஶநைர்வா குஷ்ட²கண்டூ³பிட³காதி³பி⁴ர்வா ச²ர்தி³க்ஷவதூ²த்³கா³ரஶுக்ரவாதமூத்ரபுரீஷவேக³தா⁴ரணைர்வா கர்மரோகோ³பவாஸாத்⁴வகர்ஶிதஸ்ய வா ஸஹஸா(அ)திகு³ர்வம்லலவணபிஷ்டாந்நப²லஶாகராக³த³தி⁴ஹரிதகமத்³யமந்த³கவிரூட⁴நவஶூகஶமீதா⁴ந்யாநூபௌத³கபிஶிதோபயோகா³ந்ம்ருʼத்பண்கலோஷ்டப⁴க்ஷணால்லவணாதிப⁴க்ஷணாத்³க³ர்ப⁴ஸாபீட³நாதா³மக³ர்ப⁴ப்ரபதநாத் ப்ரஜாதாநாம்ʼ ச மித்²யோபசாராது³தீ³ர்ணதோ³ஷத்வாச்ச ஶோபா²꞉ ப்ராது³ர்ப⁴வந்தி இத்யுக்த꞉ ஸாமாந்யோ ஹேது꞉ || 6 ||
;அயம்ʼ த்வத்ர விஶேஷ꞉(அ)ஸீதரூக்ஷலகு⁴விஶத³ஶ்ரமோபவாஸாதிகர்ஶநக்ஷபணாதி³பி⁴ர்வாயு꞉ ப்ரகுபிதஸ்த்வங்மாம்ʼஸஶோணிதாதீ³ந்யபி⁴பூ⁴ய ஶோப²ம்ʼ ஜநயதி ஸ க்ஷிப்ரோத்தா²நப்ரஶமோ ப⁴வதி ததா² ஶ்யாமாருணவர்ண꞉ ப்ரக்ருʼதிவருʼநோ வா சல꞉ ஸ்பந்த³ந꞉ க²ரபருஷபி⁴ந்நத்வக்³ரோமா சி²த்³யத இவ பி⁴த்³யத இவ பீட்³யத இவ ஸூசீபி⁴ரிவ துத்³யத இவ பிபீலிகாபி⁴ரிவ ஸம்ʼஸ்ருʼப்யதே ஸர்ஷபகல்காவலிப்த இவ சிமிசிமாயதே ஸம்ʼகுச்யத ஆயம்யத இவேதி வாதஶோத²꞉ ; ;உஷ்ணதீக்ஷ்ணகடுகக்ஷாரலவணாம்லாஜீர்ணபோ⁴ஜநைரக்³ந்யாதபப்ரதாபைஶ்ச பித்தம்ʼ ப்ரகுபிதம்ʼ த்வங்மாம்ʼஸஶோணிதாந்யபி⁴ஹ்பூ³ய ஶோத²ம்ʼ ஜநயதி ஸ க்ஷிப்ரோத்தா²நப்ரஶமோ ப⁴வதி க்ருʼஷ்ணபீதநீலதாம்ராவபா⁴ஸ உஷ்ணோ ம்ʼர்து³꞉ கபிலதாம்ரரோமா உஷ்யதே தூ³யதே தூ⁴ப்யதே ஊஷ்மாயதே ஸ்வித்³யதே க்லித்³யதே ந ச ஸ்பர்ஶமுஷ்ணம்ʼ ச ஸுஷூயத இதி பித்தஶோத²꞉ ; ;கு³ருமது⁴ரஶீதஸ்நிக்³தை⁴ரதிஸ்வப்நாவ்யாயாமாதி³பி⁴ஶ்ச ஶ்லேஷ்மா ப்ரகுபிதஸ்த்வங்மாம்ʼஸஶோணிதாதீ³ந்யபி⁴பூ⁴ய ஶோத²ம்ʼ ஜநயதி ஸ க்ருʼச்ச்²ரோத்தா²நப்ரஶமோ ப⁴வதி பாண்டு³ஶ்வேதாவபா⁴ஸோ கு³ரு꞉ ஸ்நிக்³த⁴꞉ ஶ்லக்ஷ்ண꞉ ஸ்தி²ர꞉ ஸ்த்யாந꞉ ஶுக்லாக்³ரரோமா ஸ்பர்ஶோஷ்ணஸஹஶ்சேதி ஶ்லேஷ்மஶோத²꞉; ; ॥ ७ ॥யதா²ஸ்வகாரணாக்ருʼதிஸம்ʼஸர்கா³த்³த்³விதோ³ஷஜாஸ்த்ரய꞉ ஶோதா² ப⁴வந்தி யதா²ஸ்வகாரணாக்ருʼதிஸந்நிபாதாத் ஸாந்நிபாதிக ஏக꞉; ஏவம்ʼ ஸப்தவிதோ⁴ பே⁴த³꞉ || 7 ||
॥ ८ ॥ப்ரக்ருʼதிபி⁴ஸ்தாபி⁴ஸ்தாபி⁴ர்பி⁴த்³ய்மாநோ த்³விவித⁴ஸ்த்ரிவித⁴ஶ்சதுர்விதா⁴ ஸப்தவிதோ⁴(அ)ஷ்டவித⁴ஶ்ச ஶோத² உபலப்⁴யதே புநஶ்சைக ஏவோத்ஸேத⁴ஸாமாந்யாத் || 8 ||
ப⁴வந்தி சாத்ர ।ஶூயந்தே யஸ்ய கா³த்ராணி ஸ்வபந்தீவ ருஜந்தி ச | ॥ ९ ॥பீடி³தாந்யுந்நமாந்த்யாஶு வாதஶோதா² தமாதி³ஶேத் || 9 ||
।யஶ்சாப்யருணவர்ணாப⁴꞉ ஶோதோ² நக்தம்ʼ ப்ரணஶ்யதி | ॥ १० ॥ஸ்நேஹோஷ்ணமர்த³நாப்⁴யாம்ʼ ச ப்ரணஶ்யேத் ஸ ச வாதிக꞉ || 10 ||
।ய꞉ பிபாஸாஜ்வரார்தஸ்ய தூ³யதே(அ)த² வித³ஹ்யதே | ॥ ११ ॥ஸ்வித்³யதி க்லித்³யதே க³ந்தீ⁴ ஸ பைத்த꞉ ஶ்வயது꞉ ஸ்ம்ருʼத꞉ || 11 ||
।ய꞉ பீதநேத்ரவக்த்ரத்வக் பூர்வம்ʼ மத்⁴யாத் ப்ரஶூயதே | ॥ १२ ॥தநுத்வக் சாதிஸாரீ ச பிதஶோத²꞉ ஸ உச்யதே || 12 ||
।ஶீத꞉ ஸக்தக³திர்யஸ்து கண்தூ³மாந் பாண்டு³ரேவ ச | ॥ १३ ॥நிபீடி³தோ நோந்நமதி ஶ்வயது꞉ ஸ கபா²த்ம꞉ || 13 ||
।யஸ்ய ஶஸ்த்ரகுஶச்சி²ந்நாச்சோ²ணிதம்ʼ ந ப்ரவததே | ॥ १४ ॥க்ருʼச்ச்²ரேண பிச்சா² ஸ்ரவதி ஸ சாபி கப²ஸம்ʼப⁴வ꞉ || 14 ||
।நிதா³நாக்ருʼதிஸ்மாஸர்கா³ச்ச்²வயது²꞉ ஸ்யாத்³த்³விதோ³ஷஜ꞉ | ॥ १५ ॥ஸர்வாக்ருʼதி꞉ ஸந்நிபாதாச்சோ²தோ² வ்யாமிஶ்ரஹேதுஜ꞉ || 15 ||
।ய்ஸ்து பாதா³பி⁴நிர்வ்ருʼத்த꞉ ஶோத²꞉ ஸர்வாங்க³கோ³ ப⁴வஏத் | ॥ १६ ॥ஜந்தோ꞉ ஸ ச ஸுகஷ்ட꞉ ஸ்யாத் ப்ரஸ்ருʼத꞉ ஸ்த்ரீமுகா²ச்ச ய꞉ || 16 ||
।யஶ்சாபி கு³ஹ்யப்ரப⁴வ꞉ ஸ்த்ரியா வா புருஷஸ்ய வா | ॥ १७ ॥ஸ ச கஷ்டதமோ ஜ்ஞேயோ யஸ்ய ச ஸ்யுருபத்³ரவா꞉ || 17 ||
।ச²ர்தி³꞉ ஶ்வாஸோ(அ)ருசிஸ்த்ருʼஷ்ணா ஜ்வரோ(அ)தீஸார ஏவ ச | ॥ १८ ॥ஸப்தகோ(அ)யம்ʼ ஸதௌ³ர்ப³ல்ய꞉ ஶோபோ²பத³ரவஸம்ʼக்³ரஹ꞉ || 18 ||
।யஸ்ய ஶ்லேஷ்மா ப்ரகுபிதோ ஜிஹ்வாமூலே(அ)வதிஷ்ட²தே | ॥ १९ ॥ஆஶு ஸம்ʼஜநயேச்சோ²தா² ஜாயதே(அ)ஸ்யோபஜிஹ்விகா || 19 ||
।யஸ்ய ஶ்லேஷ்மா ப்ரகுபித꞉ காகலே வ்யவதிஷ்ட²தே | ॥ २० ॥ஆஶு ஸம்ʼஜநயேச்சோ²ப²ம்ʼ கரோதி க³லஶுண்டி³காம் || 20 ||
।யஸ்ய ஶ்லேஷ்மா ப்ரகுபிதோ க³லபா³ஹ்யே(அ)வதிஷ்ட²தே | ॥ २१ ॥ஶநை꞉ ஸம்ʼஜநயேச்சோ²ப²ம்ʼ க³லக³ண்டோ³(அ)ஸ்ய ஜாயதே || 21 ||
।யஸ்ய ஶ்லேஷ்மா ப்ரகுபிதஸ்திஷ்ட²த்யந்தர்க³லே ஸ்தி²ர꞉ | ॥ २२ ॥ஆஶு ஸம்ʼஜநயேசோ²ப²ம்ʼ ஜாயதே(அ)ஸ்ய க³லக்³ரஹ꞉ || 22 ||
।யஸய் பித்தம்ʼ ப்ரகுபிதா ஸரக்தம்ʼ த்வசி ஸர்பபி | ॥ २३ ॥ஶோப²ம்ʼ ஸராகா³ம் ஜநயேத்³விஸர்பஸ்தஸ்ய ஜாயதே || 23 ||
।யஸ்ய பித்தம்ʼ ப்ரகுபிதம்ʼ த்வசி ரக்தே(அ)வதிஷ்ட²தே | ॥ २४ ॥ஶோத²ம்ʼ ஸராக³ம்ʼ ஜநயேத் பிட³கா தஸ்ய ஜாயதே || 24 ||
।யஸ்ய ப்ரகுபிதம்ʼ பித்தம்ʼ ஶோணிதம்ʼ ப்ராப்ய ஶுஷ்யதி | ॥ २५ ॥திலகா பிப்லவோ வ்யங்கா³ நீலிகா தஸ்ய ஜாயதே || 25 ||
।யஸ்ய பித்தம்ʼ ப்ரகுபிதா ஶங்க²யோரவதிஷ்ட²தே | ॥ २६ ॥ஶ்வய்து²꞉ ஶங்க²கோ நாம தா³ருணஸ்தஸ்ய ஜாயதே || 26 ||
।யஸ்ய பித்தம்ʼ ப்ரகுபிதம்ʼ கர்ணமூலே(அ)வதிஷ்ட²தே | ॥ २७ ॥ஜ்வராந்தே து³ர்ஜயோ(அ)ந்தாய ஶோத²ஸ்தஸ்யோபஜாயதே || 27 ||
।வாத꞉ ப்லீஹாநமுத்³தூ⁴ய குபிதோ யஸ்ய திஷ்ட²தி | ॥ २८ ॥ஶநி꞉ பரிதுத³ந பார்ஶ்வம்ʼ ப்லீஹா தஸ்யாபி⁴வர்த⁴தே || 28 ||
।யஸ்ய வாயு꞉ ப்ரகுபிதோ கு³ல்மஸ்தா²நே(அ)வதிஷ்ட²தே | ॥ २९ ॥ஶோப²ம்ʼ ஸஶூலம்ʼ ஜநயந் கு³ல்மஸ்தஸ்யோபஜாயதே || 29 ||
।யஸ்ய வாயு꞉ ப்ரகுபித꞉ ஶோப²ஶூலகரஶ்சரந் | ॥ ३० ॥வங்க்ஷணாத்³வ்ருʼஷணௌ யாதி வ்ருʼத்³தி⁴ஸ்தஸ்யோபஜாயதே || 30 ||
।யஸ்ய வாத꞉ ப்ரகுபிதஸ்த்வங்மாம்ʼஸாந்தரமாஶ்ரித꞉ | ॥ ३१ ॥ஶோத²ம்ʼ ஸம்ʼஜநயேத் குக்ஷாவ்த³ரம்ʼ தஸ்ய ஜாயதே || 31 ||
।யஸ்ய வாத꞉ ப்ரகுபித꞉ குக்ஷிமாஶ்ரித்ய திஷ்ட²தி | ॥ ३२ ॥நாதோ⁴ வ்ரஜதி நாப்யூர்த்⁴வமாநாஹஸ்தஸ்ய ஜாயஏ || 32 ||
।ரோகா³ஶ்சோத்ஸேத⁴ஸாமாந்யத³தி⁴மாம்ʼஸார்பு³தா³த³ய꞉ | ॥ ३३ ॥விஶிஷ்டா நாமரூபாப்⁴யாம்ʼ நிர்தே³ஶ்யா꞉ ஶோத²ஸம்ʼக்³ரஹே || 33 ||
।வாதபித்தகபா² யஸ்ய யுக³பத் குபிதாஸ்த்ரய꞉ | ॥ ३४ ॥ஜிஹ்வாமூலே(அ)வதிஷ்ட²ந்தே வித³ஹந்த꞉ ஸமுச்சி²ரிதா꞉ || 34 ||
।ஜநயந்தி ப்⁴ருʼஶம்ʼ ஶோத²ம்ʼ வேத³நாஶ்ச ப்ருʼத²க்³விதா⁴꞉ | ॥ ३५ ॥தம்ʼ ஶீக்⁴ரகாரிணம்ʼ ரோக³ம்ʼ ரோஹிணீதி விநிர்தி³ஶேத் || 35 ||
।த்ரிராத்ரம்ʼ பரமம்ʼ தஸ்ய ஜந்தோர்ப⁴வதி ஜீவிதம் | ॥ ३६ ॥குஶலேந த்வநுக்ராந்த꞉ க்ஷிப்ரம்ʼ ஸம்ʼபத்³யதே ஸுகீ² || 36 ||
।ஸந்தி ஹ்யேவம்ʼவிதா⁴ ரோகா³꞉ ஸாத்⁴யா தா³ருணஸம்ʼமதா꞉ | ॥ ३७ ॥யே ஹந்யுரநுபக்ராந்தா மித்²யாசாரேண வா வா புந꞉ || 37 ||
।ஸாத்⁴யாஶ்சாப்யபரே ஸந்தி வ்யாத⁴யோ ம்ருʼது³ஸம்ʼமதா꞉ | ॥ ३८ ॥யத்நாயத்நக்ருʼதம்ʼ யேஷு கர்ம ஸித்⁴யத்யஸம்ʼஶயம் || 38 ||
।அஸாத்⁴யாஶ்சாபரே ஸந்தி வ்யாத⁴யோ யாப்யஸம்ʼஜ்ஞிதா꞉ | ॥ ३९ ॥ஸுஸாத்⁴வபி க்ருʼதம்ʼ யேஷு கர்ம யாத்ராகரம்ʼ ப⁴வேத் || 39 ||
।ஸந்தி சாப்யபரே ரோகா³ யேஷ் கரேம ந ஸித்⁴யதி | ॥ ४० ॥அபி யத்நக்ருʼதம்ʼ வாலைர்ந தாந் வித்³வாநுபாசரேத் || 40 ||
।ஸாத்⁴யாஶ்சைவாப்யஸாத்⁴யாஶ்ச வ்யாத⁴யோ த்³விவிதா⁴꞉ ஸ்ம்ருʼதா꞉ | ॥ ४१ ॥ம்ருʼது³தா³ருணபே⁴தே³ந தே ப⁴வந்தி சதுர்விதா⁴꞉ || 41 ||
।த ஏவாபரிஸம்ʼக்²யேயா பி⁴த்³யமாநா ப⁴வந்தி ஹி | ॥ ४२ ॥ருஜாவர்ணஸமுத்தா²நஸ்தா²நஸம்ʼஸ்தா²நநாமபி⁴꞉ || 42 ||
।வ்யவஸ்தா²கரணம்ʼ தேஷாம்ʼ யதா²ஸ்தூ²லேஷு ஸம்ʼக்³ரஹ꞉ | ॥ ४३ ॥ததா² ப்ரக்ருʼதிஸாமாந்யம்ʼ விகாரேஷூபதி³ஶ்யதே || 43 ||
।விகாரநாமாகுஶலோ ந ஜிஹ்ரீயாத் கதா³சந | ॥ ४४ ॥ந ஹி ஸர்வவிகாராணாம்ʼ நாமதோ(அ)ஸ்தி த்⁴ருவா ஸ்தி²தி꞉ || 44 ||
।ஸ ஏவ குபிதோ தோ³ஷ꞉ ஸமுத்தா²நவிஶேஷத꞉ | ॥ ४५ ॥ஸ்தா²நாந்தரக³தஶ்சைவ ஜநயத்யாமயாந் ப³ஹூந் || 45 ||
।தஸ்மாத்³விகாரப்ரக்ருʼதீரதி⁴ஷ்டா²நாந்தராணி ச | ॥ ४६ ॥ஸமுத்தா²நவிஶேஷாம்ʼஶ்ச பு³த்³த்⁴வா கர்ம ஸமாசரேத் || 46 ||
।யோ ஹ்யேதஸ்த்ரிதயம்ʼ ஜ்ஞாத்வா கர்மாண்யாரப⁴தே பி⁴ஷக் | ॥ ४७ ॥ஜ்ஞாநபூர்வம்ʼ யதா²ந்யாயம்ʼ ஸ கர்மஸு ந முஹ்யதி || 47 ||
।நித்யா꞉ ப்ராணப்⁴ருʼதாம்ʼ தே³ஹே வாதபித்தகபா²ஸ்த்ரய꞉ | ॥ ४८ ॥விக்ருʼதா꞉ ப்ரக்ருʼதிஸ்தா² வா தாந் பு³பு⁴த்ஸேத பண்டி³த꞉ || 48 ||
।உத்ஸாஹோச்ச்²வாஸநி꞉ஶ்வாஸசேஷ்டா தா⁴துக³தி꞉ ஸமா | ॥ ४९ ॥ஸமோ மோக்ஷோ க³திமதாம்ʼ வாயோ꞉ கர்மாவிகாரஜம் || 49 ||
।த³ர்ஶநம்ʼ பக்திரூஷ்மா ச க்ஷுத்த்ருʼஷ்ணா தே³ஹமார்த³வம் | ॥ ५० ॥ப்ரபா⁴ ப்ரஸாதோ³ மேதா⁴ ச பித்தகர்மாவிகாரஜம் || 50 ||
।ஸ்நேஹோ ப³ந்த⁴꞉ ஸ்தி²ரத்வம்ʼ ச கௌ³ர்வம்ʼ வ்ருʼஷதா ப³லம் | ॥ ५१ ॥க்ஷமா த்⁴ருʼதிரலோப⁴ஶ்ச கப²கர்மாவிகாரஜம் || 51 ||
।வாதே பித்தே கபே² சைவ க்ஷீணே லக்ஷணமுச்யதே | ॥ ५२ ॥கர்மண꞉ ப்ராக்ருʼதாத்³தா⁴நிர்வ்ருʼத்³தி⁴ர்வா(அ)பி விரோதி⁴நாம் || 52 ||
।தோ³ஷப்ரக்ருʼதிவைஶேஷ்யம்ʼ நியதம்ʼ வ்ருʼத்³தி⁴லக்ஷணம் | ॥ ५३ ॥தோ³ஷாணாம்ʼ ப்ரக்ருʼதிர்ஹாநிர்வ்ருʼத்³தி⁴ஶ்சைவம்ʼ பக்ரீக்ஷ்யதே || 53 ||
தத்ர ஶ்லோகா꞉ ।ஸம்ʼக்²யாம்ʼ நிமித்தம்ʼ ரூபாணி ஶோதா²நாம்ʼ ஸாத்⁴யதாம்ʼ ந ச | ॥ ५४ ॥தேஷாம்ʼ தேஷாம்ʼ விகாராணாம்ʼ ஶோதா²ம்ʼஸ்தாம்ʼஸ்தாம்ʼஶ்ச பூர்வஜாந் || 54 ||
।விதி⁴பே⁴த³ம்ʼ விகாராணாம்ʼ த்ரிவிதா⁴ போ³த்⁴யஸம்ʼக்³ரஹம் | ॥ ५५ ॥ப்ராக்ருʼதம்ʼ கர்ம தோ³ஷாணாம்ʼ லக்ஷணம்ʼ ஹாநிவ்ருʼத்³தி⁴ஷு || 55 ||
।வீதமோஹரஜோதோ³ஷலோப⁴மாநமத³ஸ்ப்ருʼஹ꞉ | ॥ ५६ ॥வ்யாக்²யாதவாம்ʼஸ்த்ரிஶோதீ²யே ரோகா³த்⁴யாயே புநர்வஸு꞉ || 56 ||
॥இத்யக்³நிவேஶக்ருʼதே தந்த்ரே சரகப்ரதிஸம்ʼஸ்க்ருʼதே ஶ்லோகஸ்தா²நே த்ரிஶோதீ²யோ நாமாஷ்டாத³ஶோ(அ)த்⁴யாய꞉ ||